Column OPA week 1

Om de gunst van de kiezer

Over twee maanden is het voorbij. De verkiezingen zijn geweest en de partijen gaan bij zichzelf te rade over wat er goed is gegaan en wat minder. Wat heeft de kiezer aangesproken en wat niet? En bijna altijd is dan de conclusie dat we het niet goed weten. We kennen de uitslag wel, maar het waarom is vaak moeilijk te achterhalen. Bovendien kiest een gedeelte van de kiesgerechtigden niet. Zij maken al jarenlang een hokje rood van dezelfde partij ‘omdat zij daarbij horen’. Dat geldt voor bijna 100% van de SGP-achterban en voor een groot gedeelte van de achterban van de andere partijen.

De verkiezingscampagnes richten zich dus in feite op een klein gedeelte van het electoraat: op degenen die voor het eerst gaan stemmen, op de twijfelaars, op de mensen die teleurgesteld zijn over het gemeentelijk beleid, op de kleine groep die de moeite neemt de verkiezingsprogramma’s door te lezen, op de mensen die stemmen op de politici die het meest in het nieuws zijn, op de mensen die ruzie hebben met de buren die van partij x zijn, etc.
Bovendien, laten we reëel zijn, een groot gedeelte van de bevolking interesseert het allemaal niet zoveel. Als de lokale belastingen maar niet teveel stijgen, als maar op tijd hun paspoort geleverd wordt, als de overheid zich verder maar niet te veel met hen bemoeit, dan is het goed.
Maar hoe moet dit heterogene gezelschap benaderd worden? Hoe kan de niet bestaande kiezer – de kiezer bestaat namelijk niet – ervan overtuigd worden dat zij op ‘onze’ partij moeten stemmen. De denktanks binnen de partijen maken overuren. Zij gaan op zoek naar speerpunten die hen onderscheiden van de andere partijen. Zo is er een partij die inzet op behoud van een dorpshuis, dat de gemeente jaarlijks meer dan € 150.000 kost. Aangezien het tunneltje gerealiseerd is en De la Montagne met de noorderzon is vertrokken, moet er op een andere manier in eigen huis geworven worden. Of dit slim is? Wim zal het weten. De A27 is natuurlijk ook een onderwerp dat de gemoederen bezighoudt. Door te claimen dat dankzij OvB dit alles wordt opgelost wordt de kiezer in feite op het verkeerde been gezet. Eurlings/Rijkswaterstaat heeft meer last van de ANWB dan van OvB.
Allemaal leuk en aardig OPA, maar hoe zit het met de kunstgrasvelden van SDc? Het nadenken over kunstgrasvelden is een goede zaak. Mocht er na een kosten-batenanalyse besloten worden tot de aanleg van één of meer kunstgrasvelden dan is het, ondanks een stemadvies, nog niet zeker dat het eerste in Werkendam wordt aangelegd. Mogelijk heeft de door SDc voorgestane sportimpuls wel tot gevolg dat OPA een rollator krijgt. OPA moet tenslotte ook bljven bewegen!
Kabinetten worden vaak gediskwailficeerd omdat zij ‘alleen maar op de winkel passen’. Een minister heeft ooit eens opgemerkt dat je met je beleid ‘maximaal een meter voor de troepen uit moet lopen’. Met andere woorden speerpunten zijn misschien wel nodig om de kiezer tot nadenken aan te zetten, maar sneuvelen vaak door niet voorziene gebeurtenissen. De economische crisis maakt duidelijk dat het voor veel bedrijven al moeilijk genoeg is om goed op de winkel te passen.
Goed op de winkel passen en ‘een meter voor de troepen uitlopen’ is ook in de politiek al moeilijk genoeg. Zeker als we kijken naar de Nederlandse burgers die al heel snel roepen dat hun vrijheid aangetast wordt door de overheid. Om vervolgens als het mis gaat te roepen dat de overheid te weinig doet. Het gaat dus om de gunst van een vaak grillige kiezer.
OPA